Development and research of textile materials with uv protection

Abstract

The article presents data on the development of technology for imparting UV-protective properties to cotton fabrics at the stages of final finishing. Increase of functionality of textile materials is provided at the expense of introduction of highly effective methods of processing with use of textile auxiliary substances possessing UV-absorbing properties, and also application of new chemical and physical methods of intensification of proceeding processes. Technological solutions for processing cotton fabrics aimed at achieving the required level of physical and mechanical characteristics and resistance to UV radiation have been developed. The optimal parameters of preparation of working solutions were selected: concentrations of UV stabilizers, ratio of components, temperature and duration of treatment. The qualitative characteristics of the treated fabric, including the uniformity of the protective layer application and UV-protection efficiency, as well as physical and mechanical parameters were investigated. Both periodic and continuous treatment methods are proposed, providing stable fixation of functional substances on the surface of textile fibers. Implementation of the developed technology will improve the quality of finished textile materials due to simultaneous improvement of hygienic and protective properties, reduction of energy consumption and processing time. The results of the research can be used in the creation of modern technological processes for the production of textiles from natural, chemical fibers and their mixtures with specified functional characteristics, including for products of special, medical and everyday use.

В статье представлены данные о разработке технологии придания хлопчатобумажным текстильным материалам УФ-защитных свойств на этапах заключительной отделки. Повышение функциональности текстильных материалов обеспечено за счёт внедрения высокоэффективных методов обработки с использованием текстильных вспомогательных веществ, обладающих УФ-абсорбирующими свойствами, а также применения новых химических и физических методов интенсификации протекающих процессов. Разработаны технологические решения по обработке хлопчатобумажных тканей, направленные на достижение требуемого уровня физико-механических характеристик и устойчивости к УФ-излучению. Подобраны оптимальные параметры приготовления рабочих растворов: концентрации УФ-стабилизаторов, соотношение компонентов, температура и продолжительность обработки. Исследованы качественные характеристики обработанной ткани, включая равномерность нанесения защитного слоя и эффективность УФ-защиты, а также физико-механических показателей. Предложены как периодические, так и непрерывные методы обработки, обеспечивающие стабильное закрепление функциональных веществ на поверхности текстильных волокон. Внедрение разработанной технологии позволит повысить качество текстильных материалов за счёт одновременного улучшения гигиенических и защитных свойств, сокращения энергозатрат и времени обработки. Результаты исследования могут быть использованы при создании современных технологических процессов производства текстиля из натуральных, химических волокон и их смесей с заданными функциональными характеристиками, в том числе для изделий специального, медицинского и повседневного назначения.

Мақалада мақта маталарына соңғы әрлеу кезеңдерінде ультракүлгін қорғаныс қасиеттерін беру технологиясының дамуы туралы мәліметтер келтірілген. Текстиль материалдарының функционалдығын арттыру ультракүлгін сіңіргіш қасиеттері бар текстиль көмекші заттарын пайдалана отырып, өңдеудің жоғары тиімді әдістерін енгізу, сондай-ақ жүріп жатқан процестерді интенсификациялауда жаңа химиялық және физикалық әдістерін қолдану. Физикалық-механикалық сипаттамалардың қажетті деңгейіне және ультракүлгін сәулеленуге төзімділікке қол жеткізуге бағытталған мақта маталарын өңдеу бойынша технологиялық шешімдер жасалды. Жұмыс ерітінділерін дайындаудың оңтайлы параметрлері таңдалды: ультракүлгін тұрақтандырғыштардың концентрациясы, компоненттердің қатынасы, температура және өңдеу ұзақтығы. Өңделген матаның сапалық сипаттамалары, соның ішінде түзңлген қорғаныс қабатының біркелкілігі және ультракүлгін сәулелерден қорғаудың тиімділігі, сондай-ақ физика-механикалық көрсеткіштер зерттелді. Текстиль талшықтарының бетіне функционалды заттардың тұрақты бекітілуін қамтамасыз ететін периодты және үздіксіз өңдеу әдістері ұсынылды. Жасалған технологияны енгізу гигиеналық және қорғаныш қасиеттерін жақсарту, энергия шығыны мен өңдеу уақытын қысқарту есебінен дайын текстиль материалдарының сапасын арттыруға мүмкіндік береді. Зерттеу нәтижелері арнайы, медициналық және күнделікті мақсаттағы бұйымдар үшін берілген функционалдық сипаттамалары бар табиғи, химиялық талшықтардан және олардың қоспаларынан текстиль өндірісінің заманауи технологиялық процестерін жасау кезінде пайдаланылуы мүмкін.